GELİBOLU’YU ANLAMAK

Çanakkale Valiliği’nin yayımladığı, “Çanakkale’de Kahramanlar Geçidi 57. Piyade Alayı” kitabını okuduktan sonra Atatürk’ün; “Tarih yazmak, tarih yapmak kadar mühimdir. Yazan yapana sadık kalmazsa, değişmeyen hakikat şaşırtacak bir mahiyet alır” sözünün ne denli doğru bir söz olduğu daha net olarak görülmektedir. Üzerinde eleştirilerimizi belirteceğimiz söz konusu çalışma Çanakkale Valiliği’nin sponsorluğunda Yrd. Doç. Dr. Burhan Sayılır imzası ve önsözüyle Haziran 2012 tarihinde yayımlanmıştır. Kitap yayıma hazırlanırken gerekli itina gösterilmiş olmasına rağmen, gözden kaçan kusurları, yoruma muhtaç bazı hususları ve bilhassa Eceabat Yerel Tarih Grubu olarak kitapta saptadığımız hataları, konuyla ilgilenen arkadaşlarımızla paylaşmak istiyoruz.

Bu kutsal muharebenin anı ve izlerini gerçeklere sadık kalarak araştırmaya, yayınlanan belgeleri de muharebe topografyasına doğru ve gerçekçi şekilde örtüştürerek yorumlarsak çıkaracağımız yayımlarla, yazacağımız makalelerle ilgili kamuoyuna daha yararlı olacağımız kanısındayız. 2015 yılı projeleri kapsamında yer alan, muharebelere iştirak eden alayların yürüyüş güzergâhının belirlenmesinde eskiden beri süregelen yanlış ve hatalı anlatımların tekrarlanmaması ve son dönemde yayınlanan belgeler ışığında gerçeklere sadık kalınarak projelerin gerçekleştirilmesi samimi dileğimizdir. ( Ş.A- S.M)

Torosyan olayına dair tartışmaları basına yansıdığı şekli ile takip etmiş olmama rağmen konuya temel teşkil eden iki belgeyi Muzaffer Albayrak’ın incelemesini okuyana kadar görmemiştim. Osmanlıca yazılan fakat her satırından Osmanlıcayı tam anlamıyla bilmeyen bir şahıs tarafından kaleme alındığı anlaşılan bu iki belge üzerinden kurmaca bir tarih oluşturmaya çalışmak, belgelerin gerçekliğinin tartışmaya açılmadan ne denli işe yarar olduğunun sorgulanması tarihçilik açısından vahim sonuçlar doğurmaktadır.

Her kelimesinden, kullandığı üsluptan, içeriğinden sahte olduğu anlaşılan bu belgelerle kurmaca tarih oluşturulma çabasını her tarihçi sağduyu ile yorumlamalıdır. Geçmişte bu tarz sahte belgeler ortaya çıkmış ve çürütülmüştür. Hiç şüphesiz ki bundan sonra da bu tarz belgeler ortaya çıkacaktır. Çünkü kurmaca tarihin vazgeçilmez kaynağı bu tarz belgelerdir. (T.N.K)

Çanakkale Savaşları Araştırma ve Tanıtma Topluluğu “Sarıkamış Şehitlerini Anma” etkinliği düzenledi. Sarıkamış Dayanışma Grubu Başkanı Prof. Dr. Bingür Sönmez ve Araştırmacı Yazar İslam Özdemir ‘in konferansını sizlere sunuyoruz.

2012’de Çanakkale Savaşı daha önceki yıllara göre daha sönük anılmakla birlikte zaman zaman ulusal basının gündeminde yer aldı. Tıpkı şu sıralarda “Seyit Onbaşı” tartışmasında olduğu gibi… Yeri gelmişken belirteyim. Bu tip tartışmalarda her zaman olduğu gibi kimin ne söylediği belli olmuyor. Basına yansıdığının aksine Seyit Onbaşı’nın silinmesinin istenmesi gibi bir durumun olduğunu düşünmüyorum. Haluk Çağlar’ın söylediği açık. Seyit Onbaşı’nın Ocean’ı vurduğu doğru değildir. Çanakkale Savaşı’nı doğru bir şekilde öğrenmek istiyorsak bu konuda gerçek anlamda yıllarını veren araştırmacıların söylediklerine kulak vermek zorundayız.

Yılın son haftasında simülasyon merkezi, Anzak Koyu Duvarı, Twitter’da Çanakkale Savaşı Projesi, Seyit Onbaşı ve Sarkis Torosyan Tartışmaları, Sinan Çetin ve Turgut Özakman’ın filmleri, bu sene çıkan bazı kitaplar, etkinlikler, sitedeki dikkat çeken yazılara değinerek Çanakkale Savaşı’nın 2012 yılındaki yansımalarının bir özetini çıkarmaya çalıştım. Kişisel anlamda beni çok heyecanlandıran, üzen olayları da sizlerle paylaşmak istedim. (Tuncay Yılmazer)

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Çanakkale Savaşları Araştırma ve Tanıtma Topluluğu’nun yıllardır düzenlediği “Sarıkamış Şehitlerini Anma Etkinliği” bu yıl da 17-18 Aralık 2012 tarihlerinde gerçekleştirecektir. Etkinlikte topluluk üyeleri “Davet” adlı tiyatro oyunu sergileyecekler. Konferansa Sarıkamış Dayanışma Grubu Başkanı Prof. Dr. Bingür Sönmez ve Araştırmacı Yazar İslam Özdemir’in katılacağı bu programları kaçırmamanızı tavsiye ediyoruz.

Geçtiğimiz Pazar, hayatımın en anlamlı günlerinden birisiydi. TUYAP kitap fuarında ülkemizin en iyi tarihçilerinden birisiyle yaptığım çok kısa bir sohbeti ömrüm boyunca unutamayacağım. Prof. Dr. Kemal Karpat o kendine has “evlad-ı fatihan” Türkçesiyle soru soran her okuruyla o kadar ilgileniyordu ki. Yanımda duran oğlum Akif Emre bu sohbetin ne kadar anlamlı olduğunu eminim yıllar sonra çok iyi anlayacak. (T.Y)

Yavuz Bahadıroğlu isminin benim tarihle ilgilenmemde büyük payı var. Abdullah Ziya Kozanoğlu ve Feridun Fazıl Tülbentçi’den, Mustafa Necati Sepetçioğlu’ndan sonra “Buhara Yanıyor” ile tanıştım Yavuz Bahadıroğlu ile… Harzemşahlar Devleti’nin Türkmenler ve Kıpçaklar arasındaki etnik kavgalar sonucu Cengiz Han’ın ordusu karşısında yıkılması , güzel mamur şehirlerin bir bir Cengiz’in vahşi askerlerinin eline düşmesi o kadar etkileyici anlatılmıştı ki… Cesur Temür Melik, Kozanoğlu’nun “Turgut Reis” karakterinden sonra baş kahramanım olmuştu. Mert, korkusuz, dinine bağlı, doğruyu çekinmeden her yerde söyleyen karakter… Devamı “Elveda Buhara” da Celaleddin Harzemşah başka bir kahramanımdı… Yavuz Bahadıroğlu isminin benim hatıralarımda müstesna bir yere sahip olduğunu söyleyebilirim…..Ancak itiraf edeyim bu düşüncelerim geçen akşam Bahadıroğlu’nun “Çanakkale ” ile ilgili kitabını elime aldığımda ciddi anlamda sarsıldı. Kitabın 111. sayfasından itibaren Norfolk taburunun akibetinin anlatıldığı bölüm büyük oranda 2006 yılında Yeditepe Yayınevi’nden çıkan Muzaffer Albayrak’ın editörlüğünü yaptığı “Yakın Tarih İncelemeleri-Çanakkale” adlı kitapta yayınlanan “Bir Bulut Hikayesi” adlı makalemden alınmış. Kaynak gösterilmemiş. Üstelik o kadar alıntı yapıldıktan sonra uydurma eklemeler yapılıp böyle bir olayın olduğuna karar verilmiş. (T.Y)